Karar künyesi
- MAHKEME / DAİRE
- Danıştay 8. Daire
- ESAS NUMARASI
- 2021/3738
- KARAR NUMARASI
- 2025/4201
- KARAR TARİHİ
- 30.04.2025
Karar incelemesi
Uyuşmazlık ve istem
Uyuşmazlık, maden ruhsatı kapsamında 3213 sayılı Maden Kanunu uyarınca alınması zorunlu olan izinlerin süresi içerisinde davalı idareye sunulmadığı gerekçesiyle tesis edilen idari para cezası işleminden kaynaklanmaktadır. Davacı şirket, izinlerin zamanında idareye sunulamamasında tarafına kusur yüklenemeyeceğini iddia ederek idari para cezasının iptali istemiyle dava açmıştır. İlk derece mahkemesince ceza kesilmesine esas teşkil eden gecikmelerde davacının kusurunun bulunmadığı sonucuna varılarak işlem iptal edilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararına karşı davalı idare usul ve yasaya aykırılık iddialarıyla temyiz başvurusunda bulunmuştur.
Mahkemenin gerekçesi
Danıştay 8. Dairesi temyiz incelemesinde, 3213 sayılı Maden Kanunu gereğince ruhsat sahiplerinin mevzuatta aranan izinleri tamamlayarak idareye başvurmalarının ve işletme izni almalarının yasal bir zorunluluk olduğunu vurgulamıştır. İdarenin kanuni yükümlülüklere aykırılık sebebiyle idari yaptırım tesis ederken, cezalandırılan her bir eylemin gerçekleştiği yıldaki mevzuat hükümlerini ve ceza miktarlarını dikkate alması gerekmektedir. İdari yaptırımların zaman bakımından uygulanması ilkesi uyarınca, cezanın verildigi işlem tarihindeki güncel tutarların veya sonraki yeniden değerleme oranlarının geçmiş yıllarda gerçekleşen eylemlere geriye dönük olarak uygulanması hukuka aykırıdır. Bu doğrultuda, idari para cezası verilirken eylemin gerçekleştiği her bir yıla ait mevzuatta öngörülen miktarların esas alınması zorunludur. Bölge İdare Mahkemesi kararı bu değişik gerekçe ile uygun görülmüştür.
Kararın açıkladığı hukuki ayrım
İdari para cezalarında eylemin gerçekleştiği tarihteki mevzuat ve parasal sınırların esas alınması ilkesi esastır. İdarenin, geçmiş yıllara yayılan ihlaller veya gecikmeler nedeniyle yaptırım uygularken, işlemin tesis edildiği tarihteki güncellenmiş rakamları geriye dönük tatbik etmesi idari yaptırım hukukuna ve belirlilik ilkesine aykırıdır. Maden hukukundaki izin ve ruhsat süreçlerinde öngörülen idari para cezaları hesaplanırken, her bir ihlal yılı için yalnızca o yıl yürürlükte bulunan mevzuattaki tutarlar uygulanmalıdır.
Kararın sonucu
Danıştay 8. Dairesi, davalı idarenin temyiz isteminin reddine ve Bölge İdare Mahkemesi kararının yukarıda belirtilen gerekçe değişikliği ile onanmasına oybirliğiyle karar vermiştir. Temyiz giderleri istemde bulunan idare üzerinde bırakılmış, artan posta avansının iadesine ve dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
Bu yayın, 30.04.2025 tarihli kararın kaynak metnine dayanan bir incelemedir. Kararın kesinleştiği veya aynı sonucun başka uyuşmazlıklarda uygulanacağı varsayılmamıştır. Güncel mevzuat ve somut olay ayrıca değerlendirilmelidir.
