Vasiyetnamenin İptali ile Birlikte Açılan Terditli Tenkis Davasında Hukuki Yarar Uyuşmazlığı

Karar incelemesi

Uyuşmazlık ve istem

Dava, vasiyetnamenin iptali ve bu talebin kabul edilmemesi halinde terditli olarak tenkis kararı verilmesi istemine ilişkindir. Davacılar, mirasbırakanın yapmış olduğu vasiyetnamenin iptalini, aksi halde saklı paylarının korunması için tenkisini talep etmişlerdir. İlk derece mahkemesi vasiyetnamenin iptali davasını esastan reddetmiş, kademeli olarak açılan terditli tenkis davasını ise davacıların bu aşamada hukuki yararlarının bulunmadığı gerekçesiyle usulden reddetmiştir. Kararın temyiz edilmesi üzerine Dairece verilen ilk onama kararına karşı davacılar vekili tarafından karar düzeltme yoluna başvurulmuş ve uyuşmazlığın odağını terditli tenkis davası açılmasında hukuki yararın bulunup bulunmadığı hususu oluşturmuştur.

Mahkemenin gerekçesi

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, karar düzeltme incelemesi sonucunda ilk derece mahkemesinin tenkis davasına yönelik hukuki yarar yokluğu gerekçesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu tespit etmiştir. Miras hukukunda saklı payı ihlal edilen mirasçıların bu ihlale karşı haklarını koruma yetkileri mevcuttur. Saklı paylı mirasçı, saklı payını ihlal eden tasarruflara karşı tenkis hakkını bir dava şeklinde ileri sürebileceği gibi, kendisine karşı açılan bir davada def'i yoluyla da her zaman savunma olarak kullanabilir. Uyuşmazlık konusu olayda davacıların mirasbırakanın saklı paylı mirasçıları olduğu hususu sabittir. Asıl talep olan vasiyetnamenin iptali davasının reddedilmesi durumu gözetildiğinde, kademeli olarak ileri sürülen tenkis talebinin esasına girilmesi gerekmektedir. Dolayısıyla saklı pay sahibi olan tarafların, vasiyetnamenin iptal edilmemesi ihtimaline binaen aynı dava dilekçesinde terditli olarak tenkis isteminde bulunmalarında hukuki yararlarının olduğu açıktır. Bu doğrultuda daha önceden verilen onama kararı hatalı bulunarak kaldırılmıştır.

Kararın açıkladığı hukuki ayrım

Miras hukukunda saklı pay sahibi mirasçıların, tasarrufun iptali gerçekleşmediği takdirde saklı paylarının korunmasını sağlamak amacıyla terditli tenkis davası açmalarında hukuki yararları mevcuttur. Tenkis hakkı, saklı payı ihlal edilen mirasçı tarafından bağımsız bir dava konusu yapılabileceği gibi bir savunma vasıtası olarak def'i yoluyla da ileri sürülebilir. Saklı paylı mirasçı sıfatına sahip olunması, terditli talep bakımından hukuki yarar şartının gerçekleşmesi için yeterlidir.

Kararın sonucu

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, davacılar vekilinin karar düzeltme istemini haklı bularak kabul etmiş ve Dairenin daha önce vermiş olduğu onama kararını ortadan kaldırmıştır. Yerel mahkeme hükmünün terditli tenkis davasındaki hukuki yarar eksikliği gerekçesinin hatalı olması sebebiyle davacılar yararına bozulmasına karar verilmiştir. Ayrıca peşin yatırılan temyiz ve karar düzeltme harçlarının talep halinde karar düzeltme isteyen tarafa iadesine oy birliği ile karar verilmiştir.

Dairece verilen 10/03/2021 tarihli ve 2020/12011 E. - 2021/2463 K. sayılı onama kararının kaldırılmasına ve hükmün davacılar yararına BOZULMASINA

Bu yayın, 14.12.2021 tarihli kararın kaynak metnine dayanan bir incelemedir. Kararın kesinleştiği veya aynı sonucun başka uyuşmazlıklarda uygulanacağı varsayılmamıştır. Güncel mevzuat ve somut olay ayrıca değerlendirilmelidir.