Hizmet Tespiti ve Hak Düşürücü Süreler Üzerine Yargıtay Kararı
📜 Yargıtay Karar Künyesi
10. Hukuk Dairesi – 2024/9182 – 2024/9282 – 01.10.2024
🔎 Karar Özeti
Yargıtay, hizmet tespitine ilişkin davanın bozulmasına karar verdi. Davacının Kuruma bildirilmeyen çalışma dönemlerinde kesintisiz çalıştığını belirten tanık ifadeleri göz önüne alındığında, ilk derece mahkemesinin kısmen kabulü yönündeki kararı bozularak, özellikle hak düşürücü süre açısından tespitlerde eksiklik bulunabileceği vurgulandı.
Karar İçeriği
10. Hukuk Dairesi 2024/9182 E. , 2024/9282 K.İçtihat Metni
MAHKEMESİ :İş MahkemesiSAYISI : 2024/41 E., 2024/51 K.KARAR : Kısmen kabulTaraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri ve fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, … Eğitim Kültür Daire Başkanlığı Aile ve Çocuk Hizmetleri Şube Müdürlüğü’nde 01.02.1997 tarihinde işe başladığını, ancak SGK nezdinde işe girişinin 16.02.2000 tarihinde gereçekleştirildiğini, 2002 yılı Temmuz ayında işten çıkarıldığını, davalıya ait işyerlerinde 01.02.1997 ile 31.06.2002 tarihleri arası dönemde kesintisiz olarak tam zamanlı çalıştığını, profesyonel sporcu olduğunu, çalışmasının beş yıla yakın kısmında Sıhhiye’de faaliyet gösteren Sokak Çocukları Merkezi’nde taekwado ve kickbooks eğitmenliği yaptığını, 2002 yılı Şubat ayında Keçiören’de faaliyet gösteren Çocuk Kulübü’ne gönderildiğini, yaklaşık beş ay da burada çalıştırıldığını, Keçiören’e gönderilince kendisine bilgi verilmeden işten çıkışının yapıldığını, burada çalıştığı dönemde de sigortasız çalıştırıldığını ileri sürerek, davacının 01.02.1997–16.02.2000 ile 16.02.2000–31.06.2002 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitine ve davaya konu hizmetlerinin diğer hizmetleriyle birleştirilmesine karar verilmesini istemiş; 16.11.2021 tarihli duruşmadaki beyanında 15.03.2002–31.06.2002 tarihleri arasındaki taleplerinden feragat ettiklerini açıklamıştır.II.CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.Fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.III.İLK DERECE MAHKEME KARARIİlk Derece Mahkemesinin 16.11.2021 tarih ve 2017/453 E.-2021/321 K. sayılı kararıyla, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.IV.İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.B. İstinaf Sebepleri1.Davalı vekili, davacının, 657 sayılı Kanun’un 89 uncu maddesine göre ek ders ücreti karşılığında part-time olarak çalıştırıldığını, bildirilen çalışmaları dışında bir çalışması olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.2.Fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili, eksik inceleme ve araştırma ile verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kaldırılmasını istemiştir.C. Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin 06.07.2023 tarih ve 2022/265 E.-2023/1406 K. sayılı kararı ile tüm dosya kapsamında göre, davacının davalıya ait 1052914 sicil numaralı işyerinde işe girdiği bildirimini içeren işe giriş bildirgesinin Kuruma verildiği, sigorta hizmet cetveline göre aynı işyerinden 16.02.2000 ile 28.02.2002 tarihleri arasında ay içinde kısmi olarak çalışmalarının bildirildiği, bu döneme ilişkin puantaj kayıtlarının işveren tarafından sunulduğu, puantaj kayıtlarına göre 01.03.2002 ile 14.03.2002 tarihleri arasında da çalıştığının belirtildiği, dinlenilen bordro tanıkları ve memur konumunda çalışan tanık beyanlarına göre davacının bildirim olmayan 01.02.1997 ile 16.02.2000 ile 01.03.2002 ile 14.03.2002 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının ispatlanmış olması nedeniyle davanın kısmen kabulüne dair Mahkemenin maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.2.Dairemizin 28.11.2023 tarih ve 2023/10398 E.-2023/11936 K. sayılı kararı ile Mahkemece davanın kısmen kabulü ile talep gibi karar verilmiş ise de hükmün eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeye dayalı olduğu, somut olayda, 01.02.1997–16.02.2000 tarihleri arası dönem yönünden davacı adına davalı işyerinden verilen işe giriş bildirgesi bulunmadığı, Kurum tespiti ve bildirilen hizmetin de olmadığı gözetildiğinde, 29.12.2017 dava tarihi itibariyle 01.02.1997–16.02.2000 tarihleri arası dönemin hak düşürücü süreye uğradığı belirgin olduğundan, anılan dönem yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, kabulünün isabetsiz olduğu gerekçesiyle karar bozulmuştur.B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Kararİlk Derece Mahkemesinin 28.03.2024 tarih ve 2024/41 E.-2024/51 K. sayılı kararı ile Yargıtay bozma ilamına uyularak davanın kısmen kabulü ile davacının, davalı işyerinde 01.03.2002-14.03.2002 tarihleri arasında kesintisiz ve asgari ücret ile çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.VI. TEMYİZA. Temyiz Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri ve fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.B. Temyiz Sebepleri1.Davacı vekili, bozma kararı sonrası dosyada yeni bir inceleme ve delil araştırması yapılmaksızın verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, Mahkemece gerekçeli kararda ve karara dayanak Yargıtay ilamında dosyadaki tespitlerin değerlendirilmesinde hata yapıldığını, davacının sigortalı çalışmalarının Kuruma kısmen bildirildiği hallerde eksik bildirimlere yönelik açılan davada hak düşürücü sürenin işlemeyeceğini, dosya kapsamında dinlenen tanık beyanları ile davacının bildirimi yapılmayan dönemlerde kesintisiz çalıştığının ispatlandığını belirterek, hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir. 2.Davalı vekili, davacının Kuruma bildirilen çalışmaları dışında davalı işyerinde çalışmasının bulunmadığını belirterek, hatalı verilen kararın temyizen bozulmasını istemiştir.2.Fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili, dosya kapsamında dinlenen tanık anlatımları arasında çelişki bulunduğunu, Mahkemece bu çelişkinin giderilmediğini, kararın hatalı ve eksik inceleme sonucu verildiğini belirterek, temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukuki NitelendirmeUyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir.2. İlgili Hukuk6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79/10 uncu maddesi.3. Değerlendirme1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VII. KARARAçıklanan sebeplerle;Taraf vekilleri ve fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,01.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.